الهه مهـــــــــــــــــــر

 
دیگر نیست
نویسنده : الهه’ مهــــــــــــر - ساعت ٩:٥۸ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٩/۱٢/۱٦
 

 تخت عروس

شاید باورش سخت باشد اما بنایی را که اگر هر کشوری صاحب آن بود به عنوان یکی از عجایب سیاحتی جهان در بوق و کرنا می کرد، پدر بزرگان ما چند دهه پیش برای همیشه دخلش را آوردند و نیست و نابود کردند، بنایی که شباهتی به باغ های معلق بابل داشت و بی نظیر و عجیب بود . باغ تخت شیراز . با شکوه ترین باغ ایران که از قرن پنجم هجری طی سده های متمادی شهرتش را حفظ کرد . بنای 9 طبقه این  باغ بود. سازندگان باغ تخت ، هنر طراحی باغ و باغ آرایی را  که یکی از کهن ترین هنرهای ایرانیان بوده در باغ تخت به اوجی رسانده بودند که تکرارش ناممکن است. موقعیت طبیعی باغ ، بهترین جا برای بنای قلعه ای مستحکم بود، قلعه نظامی که بعد ها جای خود را به تفرجگاهی دلپذیر داد.زیبا ترین چشم انداز را داشت و در شمال شیراز و منطقه جعفر آباد توسط اتابک قراچه در 480 هجری قمری بنا  شده است و به همین علت آن را باغ تخت قراچه هم می گویند . باغ تخت شیراز یکی از چهار باغ مشهوری است که ابن عربشاه  در "عجایب المقدور"  و شرف الدین علی یزدی در "ظفر نامه"  پیش از دوره گورکانیان از آن یاد کرده اند . تیمور  پس از بازگشت به سمرقند به تقلید از باغ معروف شیراز ، چهار باغی در حوالی سمرقند ساخت  و یکی از آنها را تخت قراچه نامید.- فرصت الدله شیرازی  مولف آثار عجم  یا شیراز نامه در اواخر قرن سیزدهم  و اوایل قرن چهاردهم  آنرا چنین توصیف می کند

" از در آن که داخل می شوند بوستانی است، دو خیابان وسیع دارد که در حواشی آنها سروهای دلپسند و چنارهای بلند به قطار است. در ضمن آنها درختان گل و ریاحین بوده و در سایر باغ هر گونه اشجار با اثمارموجود است. در سمت شمال و جنوب حوض آن باغچه هایی پر از نارنج و سرو است".

پس از تخریب عمارت در قرن پنجم، از دوره آغاز محمد خان قاجار دوباره این باغ گسترده شد و عمارت جدیدی در آن ساختند که «تخت قاجار» نام گرفت و در دوره های بعد تکمیل و مرمت آن ادامه یافت؛ از جمله  در دوره فتحعلی شاه قاجار و حکومت حسینعلی میرزا فرمانفرما در فارس، بخشی از قلعه آن ترمیم شد.

محمد شاه قاجار هم در سال 1360 هجری قمری این عمارت را بازسازی کرد و حوض های و حمام و محوطه و ساختمان هایی به آن اضافه کرد. در «فارسنامه ناصری» درباره افول این باغ و

 روی به پیری گذاشته

حدود نیم قرن پیش عمارت باغ تخت به کلی تخریب شده و دیگر از آن خبری نیست